Νέος Ενωσιακός Τελωνειακός Κώδικας: Τι αλλάζει στο διεθνές εμπόριο;

Περισσότερη ψηφιοποίηση, κοινά ευρωπαϊκά δεδομένα και νέες ευθύνες για τις επιχειρήσεις. Το τελωνειακό περιβάλλον της ΕΕ αλλάζει και η προετοιμασία αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία.


Όσοι ασχολούμαστε καθημερινά με εισαγωγές, εξαγωγές και τελωνειακές διαδικασίες γνωρίζουμε πόσο σημαντική είναι η σωστή προετοιμασία ενός φορτίου. Τα έγγραφα, η ακρίβεια των στοιχείων και η γνώση των απαιτήσεων μπορούν να επηρεάσουν ουσιαστικά τον χρόνο και το κόστος μιας συναλλαγής.

Ο νέος Ενωσιακός Τελωνειακός Κώδικας (Κανονισμός ΕΕ 2026/2108) έρχεται να αλλάξει σταδιακά τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί το ευρωπαϊκό τελωνειακό περιβάλλον. Η κατεύθυνση είναι προς ένα πιο ψηφιακό και ενιαίο σύστημα, με μεγαλύτερη ανταλλαγή πληροφοριών, ενισχυμένη εποπτεία και σαφέστερες ευθύνες για όσους συμμετέχουν στο διεθνές εμπόριο.

Τι σημαίνουν όμως αυτές οι αλλαγές στην πράξη;


Ένα πιο ενιαίο και ψηφιακό τελωνείο

Δύο από τις σημαντικότερες αλλαγές είναι η δημιουργία της νέας Τελωνειακής Αρχής της ΕΕ (EUCA) και του ενιαίου τελωνειακού κόμβου δεδομένων (EU Customs Data Hub).

Η νέα Αρχή θα ενισχύσει τον συντονισμό μεταξύ των εθνικών τελωνειακών αρχών, ενώ ο κοινός ψηφιακός κόμβος θα συγκεντρώνει και θα διευκολύνει την ανταλλαγή τελωνειακών πληροφοριών σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Για τις επιχειρήσεις, αυτό σημαίνει σταδιακή μετάβαση σε πιο ενοποιημένες διαδικασίες και μεγαλύτερη αξιοποίηση των δεδομένων για τη διαχείριση κινδύνων και τους τελωνειακούς ελέγχους.


Η ευθύνη των εισαγωγέων γίνεται πιο ξεκάθαρη

Ο νέος Κώδικας δίνει μεγαλύτερη έμφαση στην ευθύνη των επιχειρήσεων που εισάγουν και διαθέτουν προϊόντα στην ευρωπαϊκή αγορά.

Η συμμόρφωση δεν αφορά μόνο την καταβολή των τελωνειακών δασμών, αλλά και την τήρηση άλλων απαιτήσεων που σχετίζονται, για παράδειγμα, με την ασφάλεια των προϊόντων, τη δημόσια υγεία και την προστασία του καταναλωτή.

Ιδιαίτερες αλλαγές προβλέπονται για το ηλεκτρονικό εμπόριο, όπου οι διαδικτυακές πλατφόρμες και οι πωλητές θα αναλαμβάνουν, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, σαφέστερες τελωνειακές υποχρεώσεις ως εισαγωγείς εξ αποστάσεως πωλήσεων.

Παράλληλα, εισάγεται το καθεστώς Trust and Check Traders για επιχειρήσεις με υψηλό επίπεδο οργάνωσης, διαφάνειας και συμμόρφωσης. Προβλέπονται σημαντικές τελωνειακές διευκολύνσεις για όσους πληρούν τις σχετικές προϋποθέσεις. Το νέο καθεστώς δεν αντικαθιστά το AEO, αλλά λειτουργεί συμπληρωματικά στο νέο πλαίσιο.


Ηλεκτρονικό εμπόριο: οι αλλαγές έχουν ήδη ξεκινήσει

Το ηλεκτρονικό εμπόριο είναι ένας από τους τομείς που επηρεάζονται άμεσα.

Από την 1η Ιουλίου 2026 καταργήθηκε η απαλλαγή από εισαγωγικούς δασμούς για τις σχετικές εξ αποστάσεως πωλήσεις αγαθών αξίας έως 150 € και εφαρμόζεται μεταβατικός δασμός 3 € ανά είδος εμπορεύματος. Δεν υπολογίζεται ανά δέμα ή ανά τεμάχιο, αλλά ανά διαφορετικό είδος, με βάση τη δασμολογική του κατάταξη.

Από την 1η Νοεμβρίου 2026 εφαρμόζεται επιπλέον το Union Handling Fee, ένα ξεχωριστό τέλος διαχείρισης ύψους 2 € ανά είδος για τις σχετικές εξ αποστάσεως πωλήσεις εισαγόμενων αγαθών, ανεξαρτήτως αξίας.

Πρόκειται για δύο διαφορετικές επιβαρύνσεις, με διαφορετικό σκοπό και πεδίο εφαρμογής. Για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στο ηλεκτρονικό εμπόριο, η σωστή ενημέρωση και η προσαρμογή των διαδικασιών τους είναι πλέον απαραίτητες.

Μια ακόμη σημαντική αλλαγή, που εφαρμόζεται από την 1η Νοεμβρίου 2026, αφορά την υποχρεωτική χρήση αναγνωριστικών κωδικών προϊόντων (Product Identifiers – PIDs) στις τελωνειακές διασαφήσεις για τις σχετικές εισαγωγές προϊόντων B2C.

Προβλέπονται τρεις τύποι αναγνωριστικών: M-PID (κωδικός προϊόντος του πωλητή), NS-PID (μη τυποποιημένος κωδικός του κατασκευαστή) και S-PID (τυποποιημένος κωδικός προϊόντος, όπως EAN ή GTIN).

Οι κωδικοί M-PID και NS-PID είναι υποχρεωτικοί, ενώ ο S-PID δηλώνεται εφόσον είναι διαθέσιμος. Η απαίτηση αυτή ενισχύει την αναγνώριση και την ιχνηλασιμότητα των προϊόντων, καθιστώντας την ακρίβεια των σχετικών στοιχείων ακόμη πιο σημαντική.


Πότε εφαρμόζονται οι αλλαγές;

Ο νέος Κώδικας δεν τίθεται σε εφαρμογή συνολικά από μία ημερομηνία. Η μετάβαση γίνεται σταδιακά. Από τον Ιούλιο του 2026 εφαρμόζονται κάποιες αλλαγές και αναμένεται η γενική εφαρμογή της πλειονότητας των νέων διατάξεων μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2027. Επίσης, μέχρι το καλοκαίρι του 2028 προβλέπεται να εφαρμοστούν διατάξεις για τις εξ αποστάσεως πωλήσεις, το Trust and Check και ο τελωνειακός κόμβος δεδομένων.


Τι κρατάμε;

Το νέο τελωνειακό περιβάλλον δεν αφορά μόνο τις αλλαγές στα πληροφοριακά συστήματα ή στις διαδικασίες. Αφορά και τον τρόπο με τον οποίο οι επιχειρήσεις οργανώνουν τις διεθνείς συναλλαγές τους.

Η σωστή προετοιμασία, η πληρότητα των στοιχείων και η έγκαιρη κατανόηση των υποχρεώσεων μπορούν να κάνουν τη διαφορά στην καθημερινή λειτουργία μιας επιχείρησης.


Στην APS παρακολουθούμε τις εξελίξεις και τις μεταφράζουμε σε πρακτική γνώση, ώστε να βοηθάμε τους συνεργάτες μας να προσαρμόζονται έγκαιρα στις νέες απαιτήσεις. Γιατί ο ρόλος μας δεν είναι απλώς να διεκπεραιώνουμε μια τελωνειακή διαδικασία, αλλά να γνωρίζουμε τι χρειάζεται κάθε συναλλαγή για να προχωρήσει σωστά.

Πηγή: Εγκύκλιος ΑΑΔΕ Ε.2054/06.10.2026 – Κανονισμός (ΕΕ) 2026/2108.

APS team
Νοέμβριος 2026